Stenen en licht (24-01-2020)

Foto van het holocaust monument in Lemmer - stenen en licht

Op veel plaatsen, ook in onze gemeente, zal er de komende maanden uitgebreid aandacht zijn voor 75 jaar bevrijding. We herdenken het einde van de Tweede Wereldoorlog en we vieren de vrijheid. In het zuiden van ons land is men daar in de loop van vorig jaar al mee begonnen; daar eindigde de oorlog immers al in het najaar van 1944.

Op 27 januari is het 75 jaar geleden dat concentratiekamp Auschwitz, hét symbool van de Holocaust, werd bevrijd. En daarom wordt er nu in ons hele land stil gestaan bij de 104.000 Nederlanders die in Auschwitz en andere vernietigingskampen zijn omgebracht. Meer dan honderdduizend Joden, Roma en Sinti. Het aantal is nauwelijks te bevatten.

Het idee van het Nationaal Comité 4 en 5 mei om hier in het hele land aandacht aan te besteden is een mooi idee. En het is goed dat ook onze gemeente daar aan mee doet. Het Comité heeft kunstenaar Daan Roosegaarde gevraagd een tijdelijk monument te ontwerpen dat verspreid wordt over alle gemeenten van waaruit mensen zijn weggevoerd naar de kampen en daar zijn vermoord. Roosegaarde is beroemd geworden door zijn kunstwerken met licht. Zijn monument, dat deze weken in ongeveer 250 gemeenten is te zien, verbeeldt met licht en stenen die 104.000 slachtoffers.

Er liggen in ons hele land in totaal ook 104.000 stenen. Die stenen zijn geïmpregneerd met fluorescerend pigment en lichten voortdurend op door ultraviolet licht. De stenen komen voort uit de traditie van de Joden, maar ook van de Sinti en de Roma. Bezoekers van een graf legden vaak een steentje op een graf, als symbool voor onvergankelijkheid en om aan te geven dat men verder wilde bouwen op het goede werk van de overledene. En het licht dat we telkens zien staat voor de ademhaling en het leven dat wordt gemist. Ook uit Lemmer zijn enkele Joodse inwoners weggevoerd en in Auschwitz vergast. Daarom staat 'ons' Levenslicht in Lemmer, in het centrum, vlakbij het beeld van De Fiskerman aan het Dok.

Woensdagmorgen kwamen we met een grote groep mensen samen rond het beeld bij de start van het project. Ik hoop dat er de komende dagen heel veel mensen zullen komen kijken en om even stil te staan bij wat er gedurende de Tweede Wereldoorlog met de Joodse inwoners is gebeurd.

Woensdagavond stonden we in de gemeenteraadsvergadering stil bij het overlijden van Olaf Storms, raadslid voor de VVD. Er lag een bloemstuk op de plek waar hij heeft gezeten. Een bloemstuk met een steen. Afgelopen zaterdag legden we, op verzoek van zijn familie, een steentje op zijn kist. Opnieuw stenen, symbool van onvergankelijkheid. Olaf zal in onze gedachten blijven.

Weblog burgemeester Fred Veenstra.